Cellebroedersklooster - Engelse kerk
In gebruik
Foto: Flip Veldmans
Simpelhuisstraat
Middelburg

Gemeente Middelburg
Zeeland

(Kerk)gebouw

Klooster gebouwd ± 1480. Het laatmiddeleeuwse complex deed eerst dienst als klooster voor de Orde der Cellebroers of Celliten, zij werden ook Zwarte Broeder Orde genoemd, naar de kleur van hun habijt. De orde nam de verpleging op zich van pestlijders en verzorgde de teraardebestellingen.
Tijdens de hervorming werd het klooster ontmanteld.
De kapel werd vanaf 1592 gebruikt als tapijtweverwerkplaats. alwaar in opdracht van de Zeeuwse Staten het merendeel van de vermaarde gobelins werd vervaardigd. Vanaf 1611 werd het Simpelhuis in gebruik genomen als krankzinnigengesticht, na 1816 deed het pand dienst als gaarkeuken voor de armen. Later werd de kapel een woonhuis.
Van 1829 tot 1922 was de kapel in gebruik als kerk voor de Engelse geloofsgemeenschap.
In 1922 werd de Engelse Gemeente opgeheven, de kerk werd aan de Hervormde Gemeente overgedragen, ook daarna heeft het gebouwd de naam Engelse kerk behouden.
Kerkrestauratie in 1956.
De Gereformeerde kerk in hersteld verband, gesticht op 22 januari 1928, huurde de kerk vanaf 1972.
Op zondag 11 juli 1999 was in de Engelse kerk de laatste dienst van de Ned Gereformeerde kerk.
Tegenwoordig fungeert het Simpelhuis als kerkkantoor voor de Protestantse Gemeente. De Engelse kerk huurt vanaf 8 januari 2006 de kerk voor de erediensten van de Waalse Gemeente.

Orgelhistorie

- de kerkenraad besloot in oktober 1959 tot de aankoop van een orgel over te gaan
b: Gerard Steevens, 's Gravenhage 1760/61; oksaal gebouwd door timmerman Laurens van de Woesteijne; M I ap: Man 9
- het contract werd op 17 februari 1760 gesloten
adviseur Benjamin Bouchart, organist in de Nieuwe kerk te Middelburg
het orgel werd op 6 september 1761 in gebruik genomen
r: Gerard Steevens, Leiden 1763; orgel herzien
- stadsorgelmaker Johannes van Overbeek, onderhoud sinds 1767
- F. van de Weele, onderhoud van 1785 tot 1840
- J.A. Mennes 1850, onderhoud tot 1857
- W.H. Kam, onderhoud 1857 tot 1858
- C.P. Sprang te Vlissingen, onderhoud 1868 tot 1895
- G. Spit, onderhoud 1898 tot 1919
r: C.P. van Sprang, Vlissingen 1875; orgel gewijzigd: klaviatuur naar de zijkant verplaatst en de Fluittravers 8 discant werd Prestant 8 discant, de halvering van de Quint en de Terts kwamen wegens de veranderde situatie van de mechanieken te vervallen; M I ap: Man 9
r: Fa. van Leeuwen, Leiderdorp 1956; restauratie en verplaatsing vanuit de absis aan de westzijde van de kerk op een galerij boven de consistoriekamer en portaal; M I ap: Man 9

Dispositie

1761 (Steevens):
Manuaal C-d3
Fluittravers 8 discant, Holpijp 8, Prestant 4, Fluit 4, Quint 3 bas/discant, Octaaf 2, Terts 1 3/5 bas/discant, Cornet IV discant, Dulciaan 8 bas/discant
Pedaal C-d1
aangehangen
 
1875 (Steevens/Van Sprang):
Manuaal C-d3
Prestant 8 discant, Holpijp 8, Prestant 4, Fluit 4, Quint 3 bas/discant, Octaaf 2, Terts 1 3/5 bas/discant, Cornet IV discant, Dulciaan 8 bas/discant
Pedaal C-d1
aangehangen
 
1885 (volgens van ’t Kruijs):
Manuaal
Prestant 8 discant, Holpijp 8, Prestant 4, Fluit 4, Quint 3, Octaaf 2, Cornet, Tertiaan, Dulciaan 8
Pedaal
aangehangen
 
1956 ((Steevens/Van Leeuwen):
Manuaal C-d3
Prestant 8 discant, Holpijp 8, Prestant 4, Fluit 4, Quint 3 bas/discant, Octaaf 2, Terts 1 3/5 bas/discant, Cornet IV discant, Dulciaan 8 bas/discant
Pedaal C-d1
aangehangen

Geen
foto
beschikbaar

Bronvermelding

Boeken
Gierveld: het Ned huisorgel in de 17e en 18e eeuw 285
Gregoir, Edouard Georges Jacques (1822-1890): Historique de la facture et des facteurs d'orgues, Antwerpen (1865)159 172
Kler, de: brochure Engelse kerken Den Haag 10 15 16 18
Kluiver, drs J.H.: historische orgels in Zeeland II 45-47 85 113 114 6*
Kruijs, M.H. van 't: disposities der verschillende orgels (1885)139, uitgave Frits Knuf, Amsterdam 1972
Tijdschriften en andere uitgaves
Orgels in Zeeland
contactbrief voor kerkenverzamelaars 23(1990)29, 42(1999)43
de Mixtuur 54(1986)188, 80(1995)1010
het Orgelblad II(1959)138
Laatste update: 2017-11-04 11:32:55